Gisterenavond naar de laten geweest met mijn vaste filmmaatje. Der Untergang, het verhaal over het einde van het Derde Rijk, een Duitse prent met Oscar ambities (ginder heet ie Downfall). Needless to say, geen film waar je vrolijk uit buiten wandelt, maar ook geen emo-drama stijl Schindler's List. De kritiek van crypto-revisionisten (1) als dat de Nazi's te menselijk afgeschilderd werden, is op één of andere manier terecht te noemen, al vind ik dat er, 60 jaar na de feiten, wel wat ruimte mag zijn voor een aanvullende invalshoek. Twee gedachten blijven me bij.
Het moet onwaarschijnlijk lastig zijn voor een volk om dit soort collectief schuldgevoel door de jaren heen mee te blijven slepen. De laatste overlevenden aan beide kanten beginnen zo stilaan weg te vallen, en men kan zich de vraag beginnen stellen of het nu niet stillekesaan genoeg geweest is. Akkoord, het is één van de donkerste gedeeltes van de (moderne) geschiedenis, al zeker omwille van de verschillende oorzaken achter deze vorm van massapsychose. Maar de tegengestelde tendens om democratie overal by force te gaan installeren lijkt me al even pervers, en al zeker de vaststelling dat de huidige wereldmacht-gretigen geenszins blijk geven van enig moreel schuldbesef. Mag het niet allemaal wat minder zijn?
Qua acteurs viel Der Untergang dik mee. Hitler was een zielig ouder wordende man, met behoorlijk ziekmakende ideeën rond schuld en boete, maar goed, dat lag in de lijn der verwachtingen. Maar de man die écht shivers down my spine liet glijden was wel Joseph Goebbels, een ronduit angstaanjagende vertolking door Ulrich Matthes (mij verder totaal onbekend, maar IMDB maakt het eenvoudig om dit soort trivia in een blog te mikken). Hij en zijn troela, pardon Frau Magda Goebbels, waren veruit de meest bevreemdende figuren in de bunker. De collectieve kindereuthanasie was natuurlijk een weggevertje, maar de manier waarop die met elkaar, hun kinderen en de omgeving omgingen deed me echt geloven dat een zieke geest echt kwaadaardig kan zijn, helaas vaak verhuld in een zweem van menselijk decorum, maar zeker iets wat je van een doordeweeks dier niet hoeft te verwachten. Juk.
Enfin, het geweten is weer op scherp gesteld, en de vanmorgen aangeschafte CD van Joss Stone doet me al heel de dag geloven dat er toch ook wel veel moois te vinden is in 's mensens Mind, Body and Soul.
(1) het soort mensen dat dergelijke misdaden tegen de mensheid misbruikt om de hunne te rechtvaardigen, en dit onder het geamuseerd goedkeurend toekijkend oog van dat land dat liever de democratie op een ander gaat installeren dan wat na te denken over een duurzame sociale zekerheid binnen hun eigen grenzen.
Ik _hoop_ dat de overledenen onderhand weg zijn, ja :-/
Oeps - gecorrigeerd. Woeha. :-)